De maand mei is in de katholieke kerk traditioneel gewijd aan de Maagd Maria. Het is een maand van devotie, gebed en vieringen, waarin de gelovigen hun blik in het bijzonder richten op de Moeder van Christus. Onder de concrete uitingen van deze mariale vroomheid zijn verschillende belangrijke liturgische feesten, geworteld in de traditie en theologie van de Kerk. Deze feesten zijn er niet alleen om Maria te eren, maar ook om christenen te helpen dieper door te dringen in het mysterie van verlossing, door haar die de nederige dienstmaagd daarvan was.
De Mariamaand: een tijd van genade
Voordat we in detail ingaan op de liturgische Mariafeesten die in mei worden gevierd, is het belangrijk om de spirituele context van deze maand te begrijpen. Sinds de 18e eeuw moedigt de Kerk de gelovigen aan om de maand mei aan Maria te wijden. Het is een populaire traditie die ontstond in kringen van jezuïeten en zich vervolgens wijd verspreidde dankzij de vroomheid van het volk en de steun van verschillende pausen. De maand mei werd vervolgens een tijd van gebed, bloemenkransen, rozenkransen, novenen, processies en wijdingen.
In deze Mariamaand staan bepaalde specifieke liturgische feesten op de kalender, die de band tussen Maria en de gelovigen versterken.
1. 13 mei: Onze Lieve Vrouw van Fatima
Het feest van Onze Lieve Vrouw van Fatima is een van de belangrijkste feesten van de meimaand. Het herdenkt de eerste Mariaverschijning die op 13 mei 1917 plaatsvond aan drie jonge Portugese herders: Lucia, Francisco en Jacinta, op het platteland rond Fatima.
De Maagd verscheen meerdere keren aan hen tussen mei en oktober van hetzelfde jaar, met een boodschap van gebed, bekering en boetedoening. Ze drong aan op het bidden van de rozenkrans om vrede in de wereld te verkrijgen, vooral tijdens de Eerste Wereldoorlog, die op dat moment woedde. Ze deelde ook profetische boodschappen over Rusland, het christelijk geloof en de Kerk.
De erkenning van deze verschijningen door de Kerk en de wereldwijde impact van Fatima (pelgrimstochten, pauselijke boodschappen, Mariawijdingen) maken dit feest tot een belangrijk mariaal moment, dat in veel landen met verve wordt gevierd.
2. 24 mei: Maria, Hulp van de Christenen
Het feest van Maria, Hulp van de Christenen (of Maria Hulp van de Christenen) wordt gevierd op 24 mei. Het werd officieel ingesteld door paus Pius VII in 1815, als dank voor zijn vrijlating na jaren gevangenschap onder Napoleon. Hij schreef deze vrijlating toe aan de voorspraak van de Maagd Maria.
Dit feest benadrukt Maria's rol als beschermer van de Kerk en hulp in tijden van beproeving. Het is vooral geliefd bij de gelovigen van de Salesiaanse familie, opgericht door Johannes Bosco, die veel vertrouwen had in deze Mariafiguur. Don Bosco liet zelfs de Basiliek van Maria-Help der Christenen bouwen in Turijn, een belangrijk bedevaartsoord.
Dit feest nodigt ons uit om ons toe te vertrouwen aan de Maagd als een machtige en welwillende Moeder, die altijd klaarstaat om haar kinderen te ondersteunen in de geestelijke strijd en moeilijkheden van de wereld.
3. De zaterdag na Hemelvaart: Onze Lieve Vrouw van het Cenakel
De zaterdag voor Pinksteren wordt soms gemarkeerd door de gedachtenis van Maria in het Cenakel. Hoewel het geen verplicht feest is op de universele liturgische kalender, herinnert deze spirituele traditie aan Maria's aanwezigheid in het hart van de ontluikende Kerk, biddend met de apostelen, in afwachting van de Heilige Geest.
Het onderstreept Maria's rol als een figuur van de Kerk, een model van geloof en volgzaamheid aan de Geest. Op deze vooravond van Pinksteren verschijnt Maria als Moeder van de Kerk, haar kinderen samenbrengend in hoop.
4. De laatste dag van mei: de Visitatie van de Maagd Maria
Op 31 mei viert de Kerk het feest van de Visitatie van de Maagd Maria, een van de belangrijkste gebeurtenissen uit haar leven waarover wordt verhaald in het Evangelie van Lucas (1:39-56). Na de Aankondiging ging Maria "haastig" op bezoek bij haar nicht Elisabeth, die zwanger was van Johannes de Doper. Deze ontmoeting geeft aanleiding tot een moment van intense vreugde, spirituele opgetogenheid en het zingen van het Magnificat.
Dit feest benadrukt Maria's actieve naastenliefde, haar geloof in actie, haar diepe vreugde in Gods plan. Het nodigt de gelovigen uit om Maria na te volgen in haar vrijgevigheid, haar beschikbaarheid en haar vermogen om de aanwezigheid van Christus door te geven.
Het feest van de Visitatie sluit zo de maand van Maria af als een spiritueel hoogtepunt, een oproep om, net als zij, dragers van licht en hoop voor de wereld te worden.
Andere lokale vieringen en tradities
Naast deze liturgische feesten kunnen er in de maand mei, afhankelijk van het bisdom of land, veel lokale of bijzondere Mariafeesten worden gevierd. Deze omvatten:
De kroning van de Maagd, waarbij Mariabeelden door kinderen of gelovigen met bloemen worden gekroond.
Mariaprocessies, die vaak in dorpen of heiligdommen worden georganiseerd.
Veestjes tot Maria, vooral voor Fatima of de Visitatie.
Pilgrimstochten, zoals naar Lourdes, Pontmain, La Salette of andere Mariaheiligdommen in Europa en de rest van de wereld.
Conclusie
De Mariafeesten in mei herinneren ons eraan dat Maria geen figuur uit het verleden is, maar een levende aanwezigheid in het leven van christenen. Elk feest onthult een specifiek gezicht van de Moeder van God: degene die verschijnt om op te roepen tot gebed en vrede, degene die haar eigen mensen beschermt, degene die de Kerk verzamelt in gebed, degene die bezoekt en troost.
Door ze te vieren verdiepen we onze relatie met Maria en, via haar, met Jezus. Deze feesten zijn zo veel gelegenheden om te mediteren, te bidden, te zingen, ons te bekeren en lief te hebben, in de vreugde van de spirituele lente die de Kerk ons aanbiedt door deze maand van Maria.